Bài viết được nhận sự cố vấn chuyên môn bởi BS.CKI.Trần Ngọc Thạch – Phó Giám đốc chuyên môn, Trưởng khoa Gây mê Hồi sức, Bệnh viện Đại học Y Tân Tạo

Gây tê ngoài màng cứng được xem là “tiêu chuẩn vàng” trong giảm đau khi sinh và là phương pháp an toàn mà WHO khuyến nghị áp dụng rộng rãi ở nhiều quốc gia. Với hiệu quả giảm đau rõ rệt, phương pháp này đã thay thế hầu hết các kỹ thuật gây tê vùng khác như gây tê cạnh cổ tử cung, gây tê thần kinh sinh dục và gây tê xương cùng. Hiện nay, gây tê ngoài màng cứng mang lại sự thoải mái và giúp giảm đau hiệu quả cho khoảng 85% phụ nữ khi sinh em bé.

ĐAU BỤNG CHUYỂN DẠ LÀ NỖI LO NGẠI CỦA NHIỀU PHỤ NỮ

Mang thai 9 tháng 10 ngày, người mẹ nào cũng trông chờ khoảnh khắc được ôm con vào lòng. Thế nhưng, để giúp bé ra đời, người mẹ phải trải qua cơn đau chuyển dạ kéo dài từ 12 đến 48 tiếng, khiến sức lực và tinh thần gần như cạn kiệt. Cơn đau này có thể lên tới 57 đơn vị đau, tương đương với cảm giác bị gãy 20 xương sườn cùng lúc. Trong khi đó, theo các nhà khoa học, giới hạn tối đa mà con người có thể chịu được đau đớn là 45 đơn vị đau.

Trên 70% phụ nữ chia sẻ rằng cơn đau đẻ vượt xa ngưỡng chịu đựng của họ. Sau khi sinh con, nhiều phụ nữ cũng chia sẽ rằng họ đã bị stress, trầm cảm và sợ sinh sinh. Điều này tạo nên nỗi lo lắng cho nhiều người khi nghĩ đến việc mang thai và sinh con. Chính vì thế, ngày càng nhiều phụ nữ tìm kiếm các dịch vụ hỗ trợ sinh con nhẹ nhàng và ít đau hơn. Thống kê cho thấy, tại các bệnh viện, hơn 50% sản phụ đã chọn dịch vụ sinh con có áp dụng gây tê ngoài màng cứng, giúp giảm bớt phần lớn đau đớn trong quá trình vượt cạn.

PHƯƠNG PHÁP GÂY TÊ NGOÀI MÀNG CỨNG GIẢM ĐAU SẢN KHOA

Gây tê ngoài màng cứng giảm đau sản khoa là gì?

Gây tê ngoài màng cứng giảm đau sản khoa là một phương pháp giảm đau phổ biến được áp dụng trong quá trình sinh con. Kỹ thuật này sử dụng thuốc tê tiêm vào không gian ngoài màng cứng – khu vực giữa xương sống và màng bao quanh tủy sống – nhằm tạm thời làm tê liệt các dây thần kinh dẫn truyền cảm giác đau từ vùng bụng dưới và khung chậu. Điều này giúp giảm hoặc loại bỏ cảm giác đau đớn cho sản phụ khi chuyển dạ và sinh con.

Những lợi ích của gây tê ngoài màng cứng

Gây tê ngoài màng cứng mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho sản phụ như:

• Giảm đau hiệu quả, sản phụ không phải chịu đựng các cơn đau thắt khi chuyển dạ.
• Giúp sản phụ nghỉ ngơi và tiết kiệm sức lực khi cơn chuyển dạ kéo dài.
• Sản phụ tỉnh táo tiếp xúc tốt, dễ dàng phối hợp với bác sĩ trong suốt quá trình sinh.
• Có thể vận động nhẹ nhàng trên giường và rặn sinh em bé.
• Thuốc gây tê hầu như không qua nhau thai nên an toàn cho thai nhi.

Quy trình thực hiện gây tê ngoài màng cứng cho sản phụ

Khi gây tê ngoài màng cứng để giảm đau trong chuyển dạ, bác sĩ thường bắt đầu khi cổ tử cung đã mở được 3-4cm, tối ưu nhất là khi cổ tử cung đã mở được 6cm. Mẹ bầu và em bé sẽ được theo dõi liên tục trong suốt quá trình gây tê và sau gây tê.

Quy trình thực hiện cho sản phụ như sau:

• Bước 1: Sản phụ nằm nghiêng hoặc ngồi.
• Bước 2: Sát trùng vùng lưng của sản phụ.
• Bước 3: Bác sĩ tiêm thuốc tê tại chỗ vào vùng thắt lưng.
• Bước 4: Bác sĩ đưa kim Tuohy vào vùng thắt lưng, xác định đúng khoang ngoài màng cứng bằng test mất sức cản, sau đó luồn ống thông catheter vào khoang ngoài màng cứng, rút kim và cố định ống thông.
• Bước 5: Bác sĩ tiêm thuốc test để đảm bảo ống thông nằm đúng khoang ngoài màng cứng.
• Bước 6: Thuốc tê được đưa vào khoang ngoài màng cứng để giảm đau cho sản phụ.
• Bước 7: Trong suốt cuộc sinh, thuốc tê được truyền liên tục vào khoang ngoài màng cứng.
• Bước 8: Sau khi sinh, sản phụ ổn định, bác sĩ nhẹ nhàng rút ống thông, không gây đau đớn cho sản phụ. 

Quá trình gây tê ngoài màng cứng có đau không?

Trong quá trình gây tê ngoài màng cứng, sản phụ sẽ được tiêm thuốc tê tại chỗ vào vùng lưng trước khi thực hiện kỹ thuật. Điều này giúp giảm cảm giác đau trong suốt quá trình gây tê. Thông thường, sản phụ chỉ cảm thấy đau nhẹ một chút hoặc cảm giác thốn ở vùng lưng khi kim được đưa vào.

Sau khi xác định vị trí chính xác, bác sĩ sẽ luồn một ống thông mềm gọi là catheter vào khoang ngoài màng cứng. Catheter này được thiết kế để truyền thuốc tê liên tục thông qua bơm tiêm điện. Dây catheter được cố định ở lưng và sẽ được rút ra sau khi sinh xong. Quá trình truyền thuốc tê diễn ra êm ái và không gây đau, giúp sản phụ duy trì cảm giác thoải mái trong suốt thời gian chuyển dạ và sinh con.

Một số tác dụng phụ của gây tê ngoài màng cứng sau sinh

Một số ít thai phụ sau khi sinh có sử dụng phương pháp gây tê này có thể gặp một số tác dụng phụ như:

• Đau đầu nhẹ.
• Khó khăn tạm thời khi di chuyển, nhưng sẽ phục hồi sau vài giờ.
• Có thể xuất hiện vết bầm nhỏ và cảm giác đau, nhưng sẽ biến mất sau 1-2 ngày.

Những sản phụ nào không được áp dụng gây tê ngoài màng cứng?

Những sản phụ dưới đây sẽ không được áp dụng gây tê ngoài màng cứng:

• Người có tiền sử dị ứng với thuốc tê.
• Người bị rối loạn đông máu.
• Người bị nhiễm trùng huyết.
• Người có nhiễm trùng ở vùng da thắt lưng.
• Cân nhắc đối với người từng phẫu thuật cột sống thắt lưng.

CHUYÊN KHOA GÂY MÊ HỒI SỨC BỆNH VIỆN ĐẠI HỌC Y TÂN TẠO

Chuyên khoa Gây mê hồi sức tại Bệnh viện Đại học Y Tân Tạo tập trung vào việc đảm bảo an toàn và thoải mái cho sản phụ trong quá trình sinh nở. Với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, chúng tôi thực hiện các phương pháp gây tê hiện đại, bao gồm gây tê ngoài màng cứng, giúp giảm đau hiệu quả. Sau sinh, cả mẹ và bé sẽ được theo dõi và chăm sóc tận tình, hỗ trợ phục hồi toàn diện để nhanh chóng trở lại với cuộc sống bình thường.

—————————————————